สิ่งที่เด็กทำเมื่อผจญภัย

เรื่องเศร้าโศกในตอนก่อนหน้านี้ที่ผ่านมา หนึ่งในผู้พบเหตุเป็นกลุ่มเด็กที่อยู่ในวัยเปราะบาง การเตรียมพร้อมเด็กๆ

เมื่อควรต้องเผชิญโชคไม่ดีแล้วก็การบำบัดจิตใจเด็กด้านหลังผ่านเรื่องรุนแรงควรทำอย่างไร นักจิตวิทยาเด็กมีคำเสนอแนะ อาทิเช่น สอนให้ดูสัญลักษณ์ว่าที่ไหนเป็นทางออก เมื่อมีปัญหาเกิดขึ้นเขาสามารถวิ่งไปหลบตรงกันข้าม

ดร.จิตรา ความรู้สึกชื่นชมสติปัญญา อาจารย์ทางจิตวิทยา รักษาการหัวหน้าศูนย์ปรับปรุงแก้ไขความสามารถมนุษย์ บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ (มศว) กล่าวว่า เมื่อเด็กพบเหตุสะเทือนขวัญไม่ใช่แค่สมองที่จำเรื่อง แม้กระนั้นเซลล์ร่างกายจะจำเรื่องราวนั้นด้วย เช่น อาจมีอาการตระหนกตกใจ กลัวเสียงดัง นอนไม่หลับ หลอน ไม่ควรตอกย้ำซ้ำเติมเรื่องราวให้เด็กทราบ จนถึงการเล่าหรือมองดูเรื่องราวผ่านโทรทัศน์ สื่อออนไลน์ จะยิ่งทำให้เด็กขวัญผวา

“ผู้ดูแลสามารถทำให้เด็กระบายการตื่นกลัวนั้นด้วยการเล่าเรื่องราวออกมา สัมผัสกอดลูกเพื่อปลอบขวัญ เด็กตัวเล็กๆอาจไม่สามารถบอกเล่าเรื่องราวออกมาเป็นคำบอกเล่าได้ เราอาจสังเกตว่าลูกมีลักษณะอาการกลัวหรือยังฝังใจกับหัวข้อนั้นหรือไม่จากการทดสอบให้เด็กวาดรูประบายสี วาดรูปอะไรก็ได้อย่างอิสระ ถัดจากนั้นพินิจพิจารณารูปที่เด็กวาด สีที่ใช้ คิดว่าเป็นภาพที่ยังเกี่ยวข้องเชื่อมโยงกับสถานะการณ์นั้นหรือไม่ ถ้าเกิดสังเกตดูแล้วเด็กมีลักษณะฝังใจ เราสามารถใช้ศิลปทุเลาดูแลลูกได้ด้วยการให้ลูกวาดรูปถึงเหตุในอนาคตที่ดีขึ้น เป็นภาพด้านบวกแล้วบอกเขาว่าอนาคตจะดีขึ้น หรือใช้ดนตรีบรรเทาก็ได้”

ดร.จิตรา พูดว่ากล่าว เด็กที่พบเจอเหตุบางครั้งอาจนั่งนิ่งเป็นเวลานาน ต้องหมอบ จำเป็นต้องหลบ ทำให้เขาอาจเผชิญสถลาวะ fight หรือ freeze เป็นสู้ หนี หรือตัวแข็งนิ่งไปเลย บางคนสั่นเทิ้ม ก้าวไม่ออก ตัวกระตุกตอนนอนยามค่ำคืน ร้องไห้หรือชักเกร็ง มีความเครียด สิ่งที่เราน่าจะทำเป็น “หยุดย้ำ” แล้วหลังจากนั้นก็ “โยกย้าย” หยุดย้ำเป็นไม่บอกหรือเล่าถึงสถานะการณ์ดังกล่าวข้างต้น

ส่วนเปลี่ยนที่เป็นการขยับเขยื้อนร่างกาย เช่นถ้าเด็กอยู่ไม่นิ่งหรือนิ่งไปเลยบางครั้งก็อาจจะให้เขาขยับเขยื้อนร่างกาย เล่น วิ่งแล้วหยุด สื่อว่าช่วงนี้ปลอดภัยแล้ว ให้นิ่งสลับโจน ให้เขาสัมผัสสัมผัสร่างกายตัวเอง ลูบคลำแขน ขา ตัว ให้มีความรู้สึกว่าร่างกายยังอยู่ดี ปลอดภัยแล้ว ถ้าหากว่าเด็กตื่นเต้น ร่างกายสั่น ให้เขาเอามือจับที่หัวดวงใจตัวเอง เป่าลมหายใจออกทางปาก เหมือนกับเวลาที่เรารู้สึกเบาใจ หากลูกมีลักษณะใจลอยไม่จุดโฟกัสหรือลุกลี้ลุกลน ทดสอบการใช้เกมรักษาอาการ

Author: Louis Castro